آناتومی

شانه درد

این تصویر ساده از شانه، اجزاء اصلی مفصل را مشخص می کند. شانه از سه استخوان ساخته شده است که عبارتند از: استخوان بازو (هومروس)، تیغه شانه ( کتف) و ترقوه (چنبر).

سر استخوان بازو در حفره ای در تیغه شانه جفت می شود. این حفره گلنوئید نامیده می شود. مجموعه ای از ماهیچه ها و تاندون ها استخوان بازو را در مرکز حفره شانه نگاه می دارند. این بافت ها بافت های چرخش دهنده سردستی نامیده می شوند. آن ها سر استخوان بازو را می پوشانند و آن را به تیغه شانه وصل می کنند.

علائم

بیماری شانه منجمد زمانی بوجود می آید که پوششی که دور مفصل شانه قرار دارد و کپسول نامیده شود متورم و ضخیم گردد. یکی از علائم بازر این بیماری خشکی و درد شانه می باشد. علت بوجود آمدن این اتفاق مشخص نیست. شانه یک مفصل کروی گودالی است. قسمت انتهایی استخوان بازو با گودال تیغه شانه شما در تماس است. وقتی دست خود را از سر خود بالاتر بیاورید کپسول شانه به طور کامل کشیده می شود و وقتی دست خود را پایین بیاورید، به طرف پایین خم می شود. در بیماری شانه منجمد، باندهای بافت جای زخم داخل کپسول شانه  شکل می گیرند و باعث ضخیم شدن، ورم کردن و سفت شدن آن می شود. به عبارت دیگر استخوان بازو فضای کمتری را در مفصل در اختیار دارد و محدودیت حرکتی بوجود می آورد. بیماری شانه منجمد باعث  شانه درد و خشکی مفصل می شود.

درد خفیف یا شدید که با فعالیت های روزمره ایجاد یا تشدید می شود

ناتوانی در حرکت شانه

اسپاسم عضله

بی حسی یا احساس سوزش

ضعیف شدن شانه یا بازو

سفت و سخت شدن شانه

ورم

تغییرشکل مشخص

علل  و عوامل

عمده مشکلات شانه به چهار دسته اصلی تقسیم می شوند:

دیگر علت شانه درد که کمتر شایع اند عبارتند از تومور، عفونت و مشکلات عصبی.

 بورسیت

بورس ها کیسه های کوچک حاوی مایع هستند که در مفاصل سرتاسر بدن از جمله مفصل شانه قرار دارند. این کیسه ها مانند صفحات مانع اصطکاک میان استخوان ها و بافت هایی که روی آن ها قرار گرفته اند عمل می کنند و به کاهش اصطکاک میان ماهیچه های در حال حرکت و استخوان کمک می کنند.

گاهی اوقات استفاده بیش از حد از شانه علت التهاب تاندون شانه و تورم کیسه های میان چرخش دهنده سردستی و قسمتی از تیغه شانه تحت عنوان آکرومیون می باشد. نتیجه چنین چیزی یک بیماری با نام بورسیت ساب اکرومیال است. بورسیت ها اغلب در ارتباط با تاندونیت یا التهاب تاندون چرخش دهنده سردستی اتفاق می افتند. بافت های فراوان شانه می توانند ملتهب و دردناک شوند. (در چنین حالتی) ممکن است بسیاری از فعالیت های روزانه مانند شانه کردن موها یا لباس پوشیدن دشوار شوند.

تاندونیت

تاندون نوار (یا بافت طناب مانندی) است که ماهیچه را به استخوان وصل می کند. بیشتر تاندونیت ها نتیجه ساییده شدن تاندون هستند که به آهستگی و در طول زمان اتفاق می افتد؛ درست شبیه فرآیند ساییده شدن تخت یک کفش که در نهایت به خاطر استفاده بیش از حد از هم جدا می شود.

به طور کلی تاندونیت به یکی از دو صورت زیر است:

 حاد. پرتاب بیش از اندازه توپ یا دیگرفعالیت ها با قسمت بالای سر در هنگام کار یا ورزش می تواند منجر به تاندونیت حاد شود.

مزمن. بیماری های تخریبیمانند آرتروز و فرسایش مکرر ناشی از افزایش سن می توانند منجر به تاندونیت مزمن شوند.

تاندون های شانه که ابتلای آن ها به تاندونیت بیشتر شایع است عبارتند از چهار تاندون چرخش دهنده سردستی و یکی از تاندون های ماهیچه دو سر بازو. چرخش دهنده سردستی از چهار ماهیچه کوچک و تاندون های آن ها ساخته شده است که سر استخوان بازو را می پوشانند و آن را در حفره شانه نگاه می دارند. چرخش دهنده سردستی به حرکت و ثبات شانه کمک می کند.

پارگی تاندون

از هم جدا شدن و پارگی تاندون ممکن است نتیجه آسیب حاد یا تغییرات تخریبی ناشی از بالا رفتن سن، استفاده بیش از حد در مدت زمانی طولانی و فرسایش در تاندون ها یا یک آسیب ناگهانی باشد. این پارگی ها ممکن است جزیی باشند یا کاملا تاندون را دو قسمت کنند. در بیشتر موارد پارگی کامل، اتصال تاندون با استخوان قطع می شود. آسیب چرخش دهنده سردستی و تاندون ماهیچه دو سر بازو از شایع ترین این آسیب ها هستند.

برخورد

برخورد شانه هنگامی اتفاق می افتد که با بالا بردن دست قسمت بالای تیغه شانه (آکرومیون) بر روی بافت های نرم زیر آن فشار وارد می کند. با بالا بردن دست آکرومیون به تاندون های چرخش دهنده سردستی و بورس مالیده می شود یا با آن ها “برخورد” می کند که این می تواند منجر به بورسیت و تاندونیت شده ایجاد درد کرده حرکت را محدود کند.با گذز زمان، برخورد شدید می تواند حتی به پارگی چرخش دهنده سردستی منجر شود.

بی ثباتی

بی ثباتی شانه هنگامی اتفاق می افتد که سر استخوان بازو از حفره شانه بیرون می زند. چنین چیزی می تواند در نتیجه یک آسیب ناگهانی یا به خاطر استفاده بیش از حد بوجود آید.

دررفتگی شانه می تواند جزیی باشد یعنی توپ بازو تنها به صورت ناقص از حفره بیرون بیاید که به آن نیم دررفتگی گفته می شود. دررفتگی کامل بدین معناست که توپ بازو کاملا از حفره بیرون بیاید.

هنگامی که رباط ها، تاندون ها و ماهیچه های اطراف شانه شل یا پاره می شوند دررفتگی می تواند مکررا اتفاق بیفتد.

دررفتگی های مکرر که ممکن است جزیی یا کامل باشند به هنگام بلند کردن دست یا دور کردن آن از بدن ایجاد درد یا بی ثباتی می کنند. نیم دررفتگی ها و دررفتگی های مکرر منجر به افزایش خطر ایجاد آرتروز در مفصل می شوند.

آرتروز

شانه درد می تواند نتیجه آرتروز هم باشد. انواع زیادی از آرتروز وجود دارد. شایع ترین نوع آرتروز شانه استئوآرتریت است که به عنوان آرتروز “فرسودگی و پارگی” هم شناخته می شود. علائم این آرتروز مانند تورم، درد و سفتی به طور معمول در دوران میانسالی شروع می شود. استئوآرتریت به آهستگی ایجاد می شود و دردی که بوجود می آورد در طول زمان بدتر می شود.

ممکن است استئوآرتریت با آسیب های ناشی از کار یا ورزش و فرسودگی و پارگی مزمن مرتبط باشد. دیگر انواع آرتروز هم می توانند با پارگی چرخش دهنده سردستی، عفونت یا التهاب پوشش مفصل مرتبط باشند.

افراد اغلب تلاش می کنند تا برای کم کردن درد آرتروز از حرکت دادن شانه اجتناب کنند. چنین چیزی گاهی به سفتی یا محکمی بافت های نرم مفصل و در نتیجه به محدودیت و دردناکی حرکت منجر می شود.

شکستگی

منظور از شکستگی، شکستگی استخوان هاست. شکستگی های شانه معمولا شکستگی چنبر (ترقوه)، هومروس (استخوان بازو) و کتف (تیغه شانه) را دربرمی گیرد.

شکستگی شانه در بیماران مسن اغلب نتیجه زمین خوردن است. در بیماران جوان تر، شکستگی های شانه اغلب بر اثر آسیب های ناشی از انرژی زیاد مانند آسیب ناشی از تصادف با موتور سیکلت یا ورزش های رزمی بوجود می آیند.

شکستگی ها اغلب باعث ایجادش، تورم و کبودی هایی در اطراف شانه می شوند.

معاینه پزشک

در صورت (بروز) آسیب دیدگی حاد که باعث درد شدید می شود، هر چه سریع تر به دنبال مراقبت های پزشکی باشید. اگر شدت درد کمتر باشد خطری ندارد که چند روزی استراحت کنیم تا ببینیم آیا زمان مشکل را حل می کند.  ولی اگر علائم آسیب دیدگی باقی ماندند به پزشک مراجعه کنید.

پزشک بررسی های کاملی را به منظور تشخیص علت درد شانه صورت داده گزینه های ممکن برای درمان شانه درد را ارائه می دهد.

پیشینه پزشکی

اولین مرحله بررسی، بررسی کامل پیشینه پزشکی است. ممکن است پزشک شما سوال کند که درد چگونه و چه هنگامی شروع شده یا اگر قبلا وجود داشته چگونه درمان شده و همینطور سوالات دیگری بپرسد تا هم سلامت عمومی شما را مشخص کند و هم علل احتمالی شانه درد شما را. از آنجایی که بیشتر بیماری های شانه با انجام فعالیت های خاصی تشدید می شوند و با انجام فعالیت های دیگری تسکین می یابند، پیشینه پزشکی می تواند ابزار ارزشمندی برای پی بردن به منبع درد باشد.

معاینه فیزیکی

برای پیدا کردن علل شانه درد و درمان درد شانه به یک معاینه جامع نیاز خواهد بود. پزشک به دنبال اختلالات فیزیکی، تورم، تغییر شکل یا ضعف عضلانی خواهد بود و نواحی حساس را بررسی خواهد کرد. وی دامنه حرکت و قدرت شانه را هم مشاهده خواهد کرد.

آزمایش ها

ممکن است پزشک برای کمک به تشخیص علت درد و دیگر مشکلات آزمایش های خاصی را تجویز کند

اشعه ایکس. این عکس ها هر نوع آسیب وارده به استخوان هایی که مفصل شانه شما را می سازند نشان می دهد.

تصویربرداری رزونانس مغناطیسی(MRI) و سونوگرافی. این تصویربرداری ها عکس های بهتریاز بافت های نرم بوجود می آورند و می توانند به پزشک در تشخیص آسیب های وارده به رباط ها و تاندون های اطراف مفصل شانه کمک کنند.

پرتونگاری مقطعی کامپیوتری (سی تی اسکن). این ابزار اشعه ایکس را با فناوری کامپیوتری ترکیب می کند تا تصویری بسیار دقیق از استخوان های ناحیه شانه ایجاد کند.

بررسی های الکتریکی. ممکن است پزشک آزمایش هایی مانندEMG (الکترومایوگرام)  را برای بررسی عملکرد اعصاب تجویز کند.

آرتروگرام. در این بررسی با استفاده از اشعه ایکس، نوعی رنگ به شانه تزریق می شود تا مفصل و ماهیچه ها و تاندون های اطراف آن بهتر نشان داده شود.

آرتروسکوپی. در این عمل جراحی، پزشک با کمک یک دوربین فیبر نوری درون مفصل را مشاهده می کند. ممکن است آرتروسکوپی آسیب هایی را در بافت نرم نشان دهد که با معاینه فیزیکی، اشعه ایکس و دیگر آزمایش ها مشخص نمی شوند. علاوه بر کمک به یافتن علت درد، ممکن است آرتروسکوپی برای اصلاح مشکل هم مورد استفاده قرار گیرد.

درمان

تغییر فعالیت

به طور کلی، درمان دربرگیرنده استراحت، اصلاح و تعدیل فعالیت ها و فیزیوتراپی برای کمک به بهبود قدرت و انعطاف پذیری شانه است. دیدگاه های عمومی مانند اجتناب از کشش بیش از حد یا انجام بیش از حد فعالیت هایی که به طور معمول در آن ها شرکت نمی کنیم هم می تواند به جلوگیری از شانه درد کمک کند.

فیزیوتراپی

در صورتی که پزشک شما را به فیزیوتراپ ارجاع داد، فیزیوتراپ باید به شما در مورد روش درمانی که استفاده می کند و میزان کارایی آن توضیح دهد.

روش های درمان با فیزیوتراپی از قرار زیر هستند:

  • ماساژ- در این روش فیزیوتراپ با استفاده از دست های خود شانه شما را مالش می دهد.
  • لیزردرمانی- در این روش از انرژی لیزرها برای تحریک سیستم عصبی و کاهش درد استفاده می شود.
  • روش تحریک الکتریکی اعصاب ( TENS)

TENS نوعی فیزیوتراپی است که در آن پدهای الکتریکی کوچکی ( الکترودها) به پوست روی شانه می چسبند. دستگاه TENS پالس های برق را از طریق الکترودها عرضه می کند که انتهای عصب را بی حس و درد شما را کنترل می کند.

درکنار این روش های درمانی، فیزیوتراپ همچنین نرمش های شانه مخصوص نیازهای شما را توصیه می کند. برای مثال، در صورتی که دچار بی ثباتی شانه شده باشید، نرمش هایی به شما ارائه می شود که با استفاده از آنها شانه خود را تقویت کنید

نرمش های مخصوص شانه درد

100946340573

در صورتی که شانه درد دارید، باید با انجام نرمش های منظم و آرام مفصل شانه خود را حرکت دهید. عدم استفاده از شانه باعث می شود که عضلات شما تحلیل بروند و کوفتگی عضلات تشدید پیدا کند.از این رو، در صورت امکان، باید مطابق همیشه از شانه خود استفاده کنید.

در صورتی که شانه های شما به شدت کوفته شده باشند، نرمش کردن باعث ایجاد درد می شود. پزشک یا فیزیوتراپ می تواند برای شما نرمش هایی را ارائه کند که آسیب دیدگی شانه شما را بیشتر نمی کنند.

به شما نرمش هایی ارائه می شود که به تنهایی انجام دهید، همچنین نرمش هایی را نیز باید تحت نظر پزشک یا فیزیوتراپ صورت دهید. علاوه براین، می توانید درمان های دستی داشته باشید. در این روش درمانی یک متخصص بهداشت بازوی شما را حرکت می دهد. در درمان دستی برای حرکت دادن مفاصل و بافت های نرم شانه از شیوه های مخصوصی استفاده می شود.

داروها: مسکن ها و قرص های کورتیکواستروئید

در صورتی که شانه درد شما خفیف باشد، مصرف مسکن هایی مثل استامینوفن یا کدئین برای کنترل درد کفایت می کند. همیشه این داروها را برطبق دستورالعمل روی بسته مصرف کنید و از مصرف بی رویه آنها پرهیز کنید.

در صورتی که شدت درد شما بیشتر باشد، پزشک داروهای ضد التهاب غیراستروئیدی مثل ایبوپرفون، دیکلوفت یا ناپروکسن را توصیه می کند.

کورتیکواستروئیدها داروهایی حاوی استروئید هستند که نوعی هورمون است.هورمون ها مواد شیمیایی قدرتمندی هستند که اثرات مختلفی بر بدن دارند که از جمله آنها می توات به کاهش ورم و درد اشاره کرد.

تزریق

تزریقات کورتیکواستروئید

در صورتی که شانه درد شما شدید باشد، مثل بعضی از موارد مشخص شانه منجمد،مسکن ها برای کنترل درد کفایت نمی کنند. در این مورد، تزریقات کورتیکواستروئید در مفصل شانه یا دور آن اعمال می شوند.

تزریقات کورتیکواستروئید باعث کاهش درد ناشی از شانه منجمد می شود و مخصوصا در سطح اولیه علائم باعث افزایش دامنه حرکت های شانه برای چندین هفته می شود. با این حال، این تزریقات قادر نیستند بیماری شما را به طور کامل معالجه کنند و علائم به تدریج برمی گردند.

تحقیقات همچنین نشان می دهد که تزریقات کورتیکواستروئید باعث می شود که حداکثر تا هشت هفته درد التهاب شانه تسکین پیدا کند. این تزریقات همچنین توانایی استفاده از شانه را بهبود می دهند، اگر چه به اندازه روش های درمانی دیگر از قبیل داروهای ضد التهاب غیراستروئیدی موثر نیستند.

مطالعه ای نشان داد در صورتی که تزریقات کورتیکواستروئید در عرض 12 هفته از شروع علائم شانه درد مورد استفاده قرار بگیرند، بیشترین کارایی را خواهند داشت. با این حال، بعضی از متخصصان بر این باورند که استفاده از تزریقات کورتیکواستروئید باید تا حد امکان به تاخیر بیفتد.

تزریق هیالورونات

هیالورونات یک داروی دیگر است که برای درمان شانه درد به شانه تزریق می شود. در بررسی که در مطالعات مختلف صورت گرفت، مشاهده شد که این دارو برای کاهش درد موثر است. با این حال، توصیه شده است که از این دارو برای درمان آرتروز استفاده نشود. مطالعات نشان می دهد که این دارو منفعت کمی دارد و تزریقات کورتیکواستروئید روش درمانی بهتری هستند. از این رو، داروی هیالورنات برای این بیماری استفاده نمی شود.

کیسه یخ

در صورتی که به شانه خود صدمه بزنید، مثلا وقتی دارید ورزش می کنید، می توانید در ناحیه آسیب دیده یک کیسه یخ قرار دهید تا درد و ورم کاهش پیدا کند.

شما باید کیسه یخ را برای 10 تا 30 دقیقه استعمال کنید. یک کیسه نخود فرنگی یخ زده یا چیزی مشابه با آن کارایی خوبی دارند. کیسه یخ را در یک حوله قرار دهید تا یخ مستقیما پوست شما را لمس نکند و باعث سوختگی سرد نشود.

عمل جراحی

ممکن است برای حل برخی از مشکلات شانه به عمل جراحی نیاز باشد البته برای90 درصد بیمارانی که شانه درد دارند روش های درمانی ساده مانند اصلاح فعالیت ها، استراحت، ورزش و دارو جواب می دهد.

ممکن است ورزش برای انواع خاصی از مشکلات شانه مانند دررفتگی مکرر و برخی از پارگی های چرخش دهنده سردستی سودمند نباشد. در این موارد، ممکن است از ابتدا توصیه به عمل جراحی شود.

عمل جراحی می تواند شامل آرتروسکوپی باشد برای اینکه بافت دارای زخم برداشته شود یا بافت هایی که پاره شده اند ترمیم شوند یا می تواند به صورت عمل های سنتی و باز باشد برای بازسازی های گسترده تر یا عوض کردن شانه.